Tổng quan về marketting

có thể tác động, thậm chí làm thay đổi kỳ vọng của người mua. Ở đây cần tránh hai
xu hướng: một là, người bán làm cho người mua kỳ vọng quá cao về sản phẩm của
mình trong khi nó không xứng đáng, như vậy sẽ làm cho người mua thất vọng; hai
là, người bán làm cho người mua có những kỳ vọng thấp hơn khả năng của sản
phẩm thì sẽ làm hài lòng người mua, nhưng sẽ không thu hút được nhiều người
mua. Trong trường hợp này, giải pháp marketing hợp lý mà các doanh nghiệp thành
công thường áp dụng là gia tăng kỳ vọng của khách hàng đồng thời với việc đảm
bảo tính năng của sản phẩm tương xứng với những kỳ vọng đó.
Đối với những doanh nghiệp coi khách hàng là trung tâm thì sự thỏa mãn của khách
hàng vừa là một trong những mục tiêu hàng đầu vừa là một công cụ marketing cực kỳ quan
trọng. Hãng Honda có kiểu xe hơi Accord được thừa nhận là số một về mức độ thỏîa mãn
khách hàng trong nhiều năm, và việc quảng cáo về thành tích đó đã giúp hãng bán được
nhiều xe Accord hơn. Hay Dell Computer’s cũng nhờ vào việc quảng cáo là công ty được
đánh giá số một về phươ
ng diện thỏa mãn khách hàng mà đạt được sự tăng trưởng cao
trong ngành máy tính cá nhân.
Khi một doanh nghiệp lấy khách hàng làm trung tâm và cố gắng tạo ra mức độ thỏa
mãn cao cho khách hàng, nó gặp một trở ngại là khó có thể tăng tối đa mức độ thỏa mãn
của khách hàng. Điều này được giải thích bằng lý do: Thứ nhất, nếu tăng mức độ thỏa mãn
khách hàng bằng cách giảm giá bán sản phẩm hay tăng thêm dịch vụ s
ẽ có thể làm giảm lợi
nhuận của doanh nghiệp. Thứ hai, vì doanh nghiệp còn có thể tăng khả năng sinh lợi bằng
nhiều cách khác,như cải tiến sản xuất hay tăng đầu tư nghiên cứu và phát triển. Thứ ba là
vì doanh nghiệp còn có nghĩa vụ đáp ứng nhu cầu của các nhóm lợi ích khác nữa, như các
nhân viên của doanh nghiệp, các đại lý, những người cung ứng và các cổ đông. Việc tăng
thêm chi phí để t
ăng thêm mức độ thỏa mãn của khách hàng sẽ làm giảm bớt kinh phí để
tăng thêm lợi ích của các nhóm người này. Cuối cùng, doanh nghiệp phải hành động theo
triết lý là cố gắng đảm bảo mức độ thỏa mãn cao cho khách hàng trên cơ sở vẫn phải đảm
bảo một mức độ thỏa mãn có thể chấp nhận được cho các nhóm lợi ích khác trong khuôn
khổ giới hạn các nguồn lực.
8. Trao đổi và giao dịch

Hoạt động marketing diễn ra khi người ta quyết định thỏa mãn các mong
muốn của mình thông qua việc trao đổi.

Trao đổi ( exchange)
Trao đổi là hành vi thu được một vật mong muốn từ người nào đó bằng sự cống hiến
trở lại vật gì đó. Trao đổi là một trong bốn cách để người ta nhận được sản phẩm mà họ
mong muốn ( tự sản xuất, chiếm đoạt, cầu xin và trao đổi ). Marketing ra đời từ cách tiếp
cận cuối cùng này nhằm có được các sản phẩm.
Trao đổi là khái ni
ệm cốt lõi của marketing. Tuy vậy, để một cuộc trao đổi tự nguyện
có thể được tiến hành thì cần phải thỏa mãn năm điều kiện sau :
1. Có ít nhất hai bên ( để trao đổi ).
2. Mỗi bên có một cái gì đó có thể có giá trị đối với bên kia
3. Mỗi bên có khả năng truyền thông và phân phối.
4. Mỗi bên tự do chấp nhận hoặc từ chối sản phẩm đề nghị của bên kia.
5. Mỗ
i bên đều tin là cần thiết và có lợi khi quan hệ với bên kia.
Năm điều kiện này tạo thành tiềm năng cho việc trao đổi. Trao đổi có thật sự diễn ra
hay không là tùy thuộc vào việc đi đến một cuộc dàn xếp các điều kiện của những bên


tham gia. Nếu họ đồng ý, chúng ta kết luận rằng hành vi trao đổi làm cho mọi người dễ
chịu ( hoặc ít ra không có gì tệ hại cả ), vì rằng mỗi bên tự do từ chối hay chấp nhận đề
nghị của bên kia. Theo nghĩa như vậy, trao đổi là một tiến trình sáng tạo - giá trị. Chính
sản xuất tạo ra giá trị, trao đổi cũng tạo ra giá trị bằng cách mở rộng khả năng tiêu thụ.
Trao đổi là m
ột hoạt động đầy phức tạp của con người, là hành vi riêng có của con
người, điều mà không bao giờ có được trong thế giới loài vật. Theo Adam Smith, “con
người có một thiên hướng tự nhiên trong việc hoán vật, giao dịch, trao thứ này để lấy thứ
khác”.
Giao dịch ( transaction )
Nếu hai bên cam kết trao đổi đã đàm phán và đạt được một thỏa thuận,thì ta nói một
vụ giao dịch (giao dịch kinh doanh) đã xảy ra. Giao dịch chính là đơn v
ị cơ bản của trao
đổi. Một giao dịch kinh doanh là một vụ buôn bán các giá trị giữa hai bên. Ta có thể nói
A giao X cho B để đổi lại nhận được Y. C giao cho D khoản tiền 3 triệu đồng và nhận
được một cái ti vi. Đó là một giao dịch kinh doanh bằng tiền.
Tuy vậy, cũng có các giao dịch kinh doanh không đòi hỏi tiền như là một trong các
giá trị thương mại. Một giao dịch hoán vật diễn ra khi C trao cho D một chiếc tivi và nhận
về mình một cái tủ lạnh. Hay giao dịch hoán vật cũng có thể bao gồm cả việc trao đổi dịch
vụ thay vì trao đổi hàng hóa,như khi kỷ sư M sữa chữa xe máy cho họa sĩ D và bù lại, được
ông này vẽ cho một bức chân dung.
Một giao dịch kinh doanh liên quan đến ít nhất hai vật có giá trị, những điều kiện
được thỏa thuận, một thời điểm thích hợp, một nơi chốn phù hợ
p. Thường là có một hệ
thống pháp lý phát sinh để hỗ trợ và ràng buộc các bên giao dịch phải làm đúng theo cam
kết.
Sự giao dịch khác với sự chuyển giao (transfer). Trong một vụ chuyển giao, A đưa X
cho B nhưng không nhận lại điều gì rõ rệt. Khi A cho B một món qùa, một sự trợ giúp
hay một sự phân phối từ thiện thì ta gọi đó là một sự chuyển giao chứ không phải là
giao dịch kinh doanh . Đối tượng nghiên cứu c
ủa marketing chỉ giới hạn chủ yếu trong
khái niệm trao đổi chứ không phải chuyển giao. Tuy nhiên, hành vi chuyển giao cũng có
thể hiểu qua quan điểm trao đổi. Người chuyển giao đưa ra một sản phẩm với hy vọng có
được một số điều lợi nào đó, như thiện cảm, giảm bớt cảm xúc tội lỗi, hoặc thấy được
một hành vi tốt đẹp từ người nh
ận chuyển giao.
Theo nghĩa rộng, người làm marketing tìm cách làm phát sinh sự đáp ứng trước một
số cống hiến, và sự đáp ứng ấy không chỉ là mua hay bán theo nghĩa hạn hẹp. Marketing
bao gồm những hoạt động được thực hiện nhằm gợi mở một đáp ứng cần thiết của phía
đối tượng trước một số vật thể. Trong chương trình này chúng ta giới hạn khái niệm
marketing cho các hoạ
t động giao dịch kinh doanh mà không đề cập đến trao đổi với nghĩa
rộng hơn, như các hoạt động chuyển giao là đối tượng của marketing phi kinh doanh.
9. Thị trường
Quan niệm về trao đổi tất yếu dẫn đến quan niệm về thị trường. Thị trường là
tập hợp những người mua hiện thực hay tiềm năng đối với một sản phẩm.
Qui mô của thị trường phụ thuộc vào số các cá nhân có nhu cầu và có những
sản phẩm được người khác quan tâm đến và sẵn lòng đem đổi những sản phẩm này
để lấy cái mà họ mong mu
ốn.


Một thị trường có thể hình thành xung quanh một sản phẩm,một dịch vụ, hoặc
bất kỳ cái gì khác có giá trị. Chẳng hạn, thị trường lao động bao gồm những người
muốn cống hiến sự làm việc của họ để đổi lấy lượng tiền hay sản phẩm. Thị trường
tiền tệ xuất hiện để thỏa mãn những nhu cầu của con người sao cho họ
có thể vay
mượn, để dành và bảo quản được tiền bạc
Không nên quan niệm hạn hẹp thị trường như là một địa điểm diễn ra các quan
hệ trao đổi. Trong các xã hội phát triển, thị trường không nhất thiết phải là những
địa điểm cụ thể. Với những phương tiện truyền thông và chuyên chở hiện đại, một
nhà kinh doanh có thể quảng cáo một sản phẩm trên ch
ương trình ti vi vào giờ tối,
nhận đặt hàng của hàng trăm khách hàng qua điện thoại, và gửi hàng hóa qua đường
bưu điện cho khách hàng trong những ngày sau đó, mà không cần phải có bất kỳ
cuộc tiếp xúc trực tiếp nào với người mua.

II. QUẢN TRỊ MERKETING

1. Định nghĩa
Theo Hiệp hội Marketing Hoa Kỳ (1985), quản trị marketing là quá trình lập và thực
hiện kế hoạch, định giá, khuyến mãi và phân phối sản phẩm, dịch vụ và ý tưởng để tạo ra
sự trao đổi, thỏa mãn những mục tiêu của khách hàng và tô øchức.
Định nghĩa này thừa nhận quản trị marketing là quá trình phân tích, lập kế hoạch,
thực hiện và kiểm tra hoạt động marketing. Nó liên quan đến sản phẩm, dịch vụ và ý
tưởng, và dựa trên ý ni
ệm về sự trao đổi, mục đích của nó là tạo ra sự thỏa mãn cho các
bên tham gia.
Đó là quá trình tìm cách ảnh hưởng đến mức độ và đặc tính của nhu cầu theo hướng
giúp cho tổ chức thành đạt các mục tiêu của nó. Nói một cách đơn giản, quản trị marketing
là quản trị sức cầu ( demand ).
Các nhu cầu có thể tồn tại dưới nhiều trạng thái khác nhau (nhu cầu phủ định, nhu
cầu suy thoái ), quản trị marketing ph
ải tìm cách tác động làm biến đổi các trạng thái đó
theo cách có lợi nhất cho việc thành đạt các mục tiêu của doanh nghiệp.
Với chức năng chủ yếu đó, quản trị marketing có vị trí và vai trò hết sức quan trọng
đối với các hoạt động quản trị nghiệp vụ khác trong doanh nghiệp : quản trị sản xuất, quản
trị tài chính và quản trị nhân sự. Trên một ý nghĩa nào đó, quản trị marketing có tác dụng
định hướng cho các hoạt động quản trị khác qua việc chỉ rõ nhu cầu của các khách hàng
mục tiêu, áp lực của cạnh tranh và sự đề nghị cung ứng một hệ thống sản phẩm và dịch vụ
thích hợp. Trong bối cảnh nhu cầu thị trường ngày càng phong phú và đa dạng, cạnh tranh
ngày càng gia tăng, các nguồn lực kinh doanh ngày càng khan hiếm thì vai trò của quản
trị marketing ngày càng trở nên quan trọng trong nỗ lực duy trì và phát triển của doanh
nghiệp. Không nh
ững thế, tầm quan trọng của quản marketing cũng được khẳng định ở các
cơ sở phi lợi nhuận như trường học, bệnh viện, hội từ thiện, đoàn thể vv
2. Các triết lý quản trị marketing
(Marketing management philosophies)
Chúng ta đã mô tả quản trị marketing như là nỗ lực có ý thức để đạt được kết
quả trao đổi mong muốn với thị truờng mục tiêu. Vậy những triết lý nào chỉ đạo cho
những nỗ lực đó ?


Có năm triết lý cơ bản, theo đó các tổ chức kinh doanh thực hành công việc
marketing của họ.
a. Triết lý sản xuất (Production Concept)
Triết lý sản xuất chủ trương rằng người tiêu thụ sẽ ưa chuộng những sản phẩm
có sẵn để dùng và được phân phối rộng rãi với giá thấp. Vì vậy, việc quản trị
marketing nên tập trung vào việc đẩy mạnh sản xuất cũng như phân phối sản phẩm.
Quan niệm về việc người tiêu dùng chú trọng trước hết đến tính sẳn có và mức
giá thấp của s
ản phẩm thường được giải thích chủ yếu bởi hai lý do. Thứ nhất, khi
nhu cầu về một sản phẩm vượt quá khả năng cung ứng, như thường thấy ở các nước
đang phát triển, người mua sẽ quan tâm nhiều đến việc có được sản phẩm để tiêu
dùng hơn là chú trọng đến những thuộc tính tinh tế của chất lượng sản phẩm. Do
đó, các nhà sản xuất sẽ
tập trung vào việc gia tăng qui mô sản xuất với mong muốn
tăng đưọc khối lưọng bán và lợi nhuận. Thứ hai là khi giá thành sản phẩm cao và
cần phải giảm xuống, các doanh nghiệp tìm cách tăng sản lượng để đạt được hiệu
quả kinh tế theo qui mô và nhờ đó mà mở rộng thị trường.
Henry Ford là một trong những người đi tiên phong trong quan niệm
marketing sản xuất. Từ những năm 1900, ông đã tậ
p trung mọi cố gắng để hoàn
thiện việc sản xuất ôtô hàng loạt nhằm hạ thấp chi phí, sao cho nhiều người Mỹ có
thể mua được chúng. Sự định hướng này cũng đã là một chiến lược then chốt của
rất nhiều công ty Nhật Bản.
Tuy nhiên, triết lý này sẽ rất khó thực hiện nếu gặp phải các tình huống mà
nhu cầu không lớn hơn khả năng cung cấp; và giá cả thấ
p cũng như sự dễ dàng
trong mua sắm (do phân phối rộng rãi) không còn là những yếu tố chủ yếu mà
người tiêu dùng cần phải cân nhắc khi quyết định mua hàng.


b.Triết lý sản phẩm (Product Concept)
Những người ủng hộ triết lý này cho rằng người tiêu thụ ưa thích những sản
phẩm có chất lượng tốt, kiểu dáng độc đáo, và do vậy quản trị marketing cần tập
trung các nổ lực của mình để có được những sản phẩm cải tiến liên tục.
Triết lý sản phẩm có thể dẫn đến sự thiển cận trong việc thực hành quản trị
marketing, làm cho ban lãnh đạo ch
ỉ chú trọng đến sản phẩm và cải tiến nó theo
quan điểm của mình mà không xem xét một cách đúng mức những nhu cầu và đòi
hỏi của khách hàng.
Các nhà sản xuất không nên nghĩ rằng, nếu họ làm ra được những chiếc bẫy
chuột tốt nhất thế giới thì cả thế giới sẽ tìm đến họ để mua. Họ quên rằng người
mua không mua một chiếc bẫy chuột, mà mua một gi
ải pháp diệt chuột. Họ đã
không coi khách hàng là trung tâm, không xuất phát từ nhu cầu và lợi ích của
khách hàng để thiết kế và lựa chọn các giải pháp đáp ứng. Thực ra, ”thành công
trong kinh doanh không phải do người sản xuất, mà chính là do khách hàng” (Peter
Drucker).


Công ty đồng hồ Elgin là một ví dụ điển hình có tính bi kịch về quan điểm coi
trọng sản phẩm hơn là thị trường. Thành lập năm 1864, Elgin nổi tiếng là một nhà
sản xuất đồng hô ötốt nhất nước Mỹ với một hệ thống phân phối chọn lọc gồm các
cửa hàng bán đồ trang sức và các siêu thị cỡ lớn. Nhưng đến đầu những năm 1960,
doanh số c
ủa công ty nhanh chóng bị sụt giảm, vị trí dẫn đạo thị trường bị lung lay.
Trong khi công ty vẫn trung thành với triết lý của mình và tập trung chế tạo những
chiếc đồng hồ đắt tiền có độ bền cao, độ chính xác siêu đẳng với những nhãn hiệu
nổi tiếng và kiểu dáng truyền thống, thì nhiều người tiêu dùng đã bắt đầu thay đổi ý
niệm về sản phẩm. Theo họ, đồng hồ là mộ
t vật để chỉ giờ, không đòi hỏi thật chính
xác nhưng hình thức phải thật hấp dẫn, thật chắc chắn (không vào nước, chống
được va chạm), thật tiện lợi (không phải lên dây cót mỗi ngày), giá cả không quá
cao và dễ dàng mua được qua các kênh phối đại chúng.
Thêm vào đó, trên thị trường xuất hiện những đối thủ cạnh tranh phân phối
rộng rãi các loại đồng hồ giá rẻ. Như vậy, đáng l
ẽ công ty phải nhanh chóng thích
nghi với sự thay đổi nhu cầu và đáp ứng những mong đợi của thị trường thì nó lại
chỉ chú trọng vào việc cải tiến sản phẩm theo những tiêu chuẩn mà thị trường đã
chối bỏ.
Ngoài ra triết lý này sẽ gặp phải khó khăn trong thực hiện khi nào nguy cơ của
sản phẩm thay thế tăng lên,vì vậy người tiêu dùng sẽ lựa chon sản phẩm thay thế có
công dụng và lợi ích mang lại tốt hơn thay vì lựa chọn sản phẩm có chất lượng tuyệt
hảo nhưng hiệu năng sử dụng kém hơn.


c.Triết lý bán hàng (Selling Concept)
Những người theo triết lý bán hàng cho rằng người tiêu dùng sẽ không mua
hết các sản phẩm của doanh nghiệp nếu doanh nghiệp thiếu các nổ lực bán hàng và
khuyến mãi mạnh mẽ.
Triết lý này được áp dụng mạnh mẽ nhất đối với những hàng hóa có nhu cầu
thụ động (unsought goods). Đó là những hàng hóa mà bình thường thì người mua
không nghĩ đến việc mua như bảo hiểm, từ điển bách khoa toàn thư Trong các
ngành công nghiệp này đã hoàn thi
ện các kỷ thuật bán đa dạng để phát hiện những
khách hàng có triển vọng và nài ép để bán hàng cho họ bằng cách thuyết phục về
những lợi ích của sản phẩm, qua đó mà đảm bảo lợi nhuận cho doanh nghiệp. Cách
bán hàng nài ép này (hard selling) cũng được vận dụng đối với các sản phẩm có nhu
cầu chủ động (sought goods) như nhà ở, ôtô,
Triết lý bán hàng được áp dụng cả trong các lĩnh vực phi lợi nhuận, nh
ư gây
quĩ, tuyển sinh vào các trường đại học,
Số đông các doanh nghiệp thường triển khai hoạt động kinh doanh của mình
theo triết lý bán hàng khi họ dư thừa năng lực sản xuất và muốn khai thác hết năng
lực đó. Mục đích của họ là bán được những gì đã làm ra, chứ không phải làm ra
những gì có thể bán được. Trong những nền kinh tế phát triển, năng lực sản xuất
đã
đạt tới mức mà hầu hết các thị trường là thị trường của người mua (tức là người
mua giữ vai trò quyết định), thì người bán phải cạnh tranh với nhau để có được


khách hàng. Những khách hàng tiềm năng bị bao vây bởi các chương trình quảng
cáo, truyền thông, các nhật báo, tạp chí Bất kỳ lúc nào, ở đâu cũng đang có người
cố gắng bán một thứ gì đó. Và kết quả là công chúng đồng nhất marketing với việc
bán hàng và quảng cáo, mà thực ra bán hàng chỉ là một bộ phận, thậm chí không
phải là bộ phận quan trọng nhất của hoạt động marketing.
Peter Ducker, một trong những nhà quản trị họ
c hàng đầu, đã nói rằng: Ngưòi
ta có thể cho là bao giờ cũng có nhu cầu bán một thứ gì đó. Nhưng mục đích của
marketing là làm cho việc bán trở nên không cần thiết, là biết và hiểu khách hàng
tốt đến mức sản phẩm và dịch vụ cung ứng sẽ phù hợp hoàn toàn với khách hàng và
tự nó sẽ được bán. Một cách lý tưởng, marketing sẽ dẫn đến kết quả là có khách
hàng đã sẳn sàng mua. Khi đó toàn bộ công việc phả
i làm là đảm bảo cho sản phẩm
hoặc dịch vụ luôn sẳn có.
Như vây, để có thể bán được hàng, người làm marketing phải xác định rõ nhu
cầu thị trường, lựa chọn khách hàng mục tiêu, phát triển những sản phẩm thích
hợp, định giá phù hợp, triển khai các hoạt động phân phối và quảng cảo một cách
có hiệu quả.


d. Triết lý marketing (Marketing Concept)
Được hinh thành chủ yếu vào giữa những năm 1950, triết lý marketing nhanh
chóng được chấp nhận và những tư tưởng chủ đạo của nó đã trở thành một trong
những nền tảng của các triết lý kinh doanh hiện đại.
Triết lý marketing dựa trên 4 trụ cột chính là thị trường mục tiêu, xu hướng
của khách hàng, marketing phối hợp và khả năng sinh lợi. Triết lý marketing khẳng
định rằng, chìa khóa để đạt được các mục tiêu củ
a tổ chức nằm ở việc xác định nhu
cầu và mong muốn của các thị trường mục tiêu, đồng thời phân phối những sự thỏa
mãn một cách có kết quả và hiệu quả hơn các đối thủ cạnh tranh.

Xuất phát Trọng tâm Biện pháp Mục tiêu

Nhà máy Sản phẩm Bán hàng Lợi nhuận thông qua
và quảng cáo doanh số bán
(a) Triết lý bán hàng
Thị trường Nhu cầu của Marketing Lợi nhuận thông qua sự
khách hàng phối hợp thỏa mãn của khách hàng

(b) Triết lý marketing

Hình 1.3. Sự khác nhau của triết lý bán hàng và triết lý marketing





Hình 1.3 chỉ ra sự khác biệt cơ bản giữa triết lý bán hàng và triết lý marketing.
Theo Theodore Levitt, sự khác nhau cơ bản giữa triết lý bán hàng và triết lý
marketing là ở chỗ : Triết lý bán hàng nhằm vào nhu cầu của người bán; nó xuất
phát từ doanh nghiệp, tập trung vào những sản phẩm đang có, đẩy mạnh bán hàng,
vận động quảng cáo nhằm tạo ra lợi nhuận thông qua việc tăng doanh số bán, chú
trọng vào việc biến sản phẩm thành tiề
n. Còn triết lý marketing định hướng vào nhu
cầu của người mua; nó xuất phát từ nhu cầu và mong muốn của khách hàng với ý
tưởng tìm cách thỏa mãn nhu cầu của họ bằng việc phối hợp các nỗ lực marketing
và những gì liên quan đến việc tạo ra, phân phối và tiêu dùng sản phẩm, trên cơ sở
đó mà đạt được mục tiêu lợi nhuận của mình.

e. Triết lý marketing xã hội (Societal Marketing Concept)
Đây là một triết lý mới mẻ được hinh thành vào những năm 1970 và gây
đưọc nhiều sự chú ý, quan tâm của các tầng lớp xã hội.
Triết lý marketing xã hội chủ trương rằng nhiệm vụ của doanh nghiệp là xác
định nhu cầu, mong muốn cùng những mối quan tâm của thị trường mục tiêu và
phân phối những thỏa mãn mong đợi một cách có kết quả và hiệu quả hơn các đối
thủ cạnh tranh, theo cách cố gắng bả
o toàn hoặc nâng cao phúc lợi của người tiêu
dùng và xã hội. Trước đây các doanh nghiệp đặt các quyết định marketing của họ
căn bản dựa trên các tính toán về lợi nhuận trước mắt của mình. Sau đó họ bắt đầu
nhận thức được tầm quan trọng lâu dài của việc làm thỏa mãn các mong muốn của
khách hàng và điều đó đã dẫn đến triết lý marketing. Ngày nay họ bắt đầu đặt yếu
tố lợi ích xã hội vào việc ra quyết định kinh doanh của doanh nghiệp.
Triết lý marketing xã hội phát sinh từ sự nghi ngại rằng triết lý marketing
thuần túy có thiết lập nên một triết lý kinh doanh thích đáng hay không trong thời
buổi có sự ô nhiễm môi sinh, tài nguyên cạn kiệt, bùng nổ dân số và thiếu vắng các
công tác phục vụ xã hội. Trong việc nhận thức, phục vụ và thỏa mãn các nhu cầu,
liệu doanh nghiệp có luôn luôn dựa trên những lợi ích tốt đẹ
p lâu dài của người tiêu
dùng và xã hội hay không ? Triết lý marketing thuần túy rất có thể gạt bỏ những
xung đột giữa ước muốn trước mắt và hạnh phúc lâu dài của người tiêu dùng.
Triết lý marketing xã hội yêu cầu những người làm marketing phải cân bằng
ba mục tiêu khi thiết kế các chính sách marketing : thỏa mãn nhu cầu khách hàng,
góp phần đạt lợi nhuận của doanh nghiệp và đảm bảo phúc lợi của xã hội. Nhờ vậy,
hoạt động marketing sẽ
được tiến triển tốt hơn với những lợi ích lâu dài hơn.
Việc lựa chọn một triết lýmarketing nào đó trong thực hành quản trị marketing
tùy thuộc rất nhiều yếu tố: vị thế cạnh tranh của doanh nghiệp, đặc điểm sản phẩm
và dịch vụ , nhu cầu thị trường mục tiêu, khả năng đội ngũ marketing của doanh
nghiệp v.v Điều quan trọng là việ
c thực hiện triết lý marketing đó phải đem lại sự
thỏa mãn cao nhất cho khách hàng, góp phần đạt được các mục tiêu của doanh
nghiệp và không làm thiệt hại đến lợi ích của xã hội.
3.Các mục tiêu của hệ thống marketing
Hoạt động marketing ảnh hưởng đến nhiều người theo nhiều cách khác nhau
và lợi ích mà marketing đem lại có thể xung đột nhau giữa các đối tượng. Khách


hàng bao giờ cũng mong muốn được cung cấp các sản phẩm có chất lượng tốt, giá
cả phải chăng tại các địa điểm thuận lợi. Họ mong muốn có nhiều mặt hàng theo
đặctính và nhãn hiệu,nhân viên bán hàng phải tích cực, trung thực và lịch sự
Người bán luôn đối diện với nhiều thách đố khi quyết định đưa ra một sản phẩm
hoặc dịch vụ nào đó. Khách hàng của doanh nghiệp là ai ? Họ
có những đặc tính
nào ? Nên thiết kế cũng như định giá các sản phẩm như thế nào để thỏa mãn nhu
cầu của khách hàng ? Nên sử dụng các trung gian phân phối nào cho hợp lý ? Việc
quảng cáo, chào hàng, khuyến mãi được thực hiện với mức độ nào để có lợi cho
việc bán được sản phẩm ?
Công chúng cũng quan tâm đến hoạt động marketing của doanh nghiệp với
nhiều góc độ khác nhau. Các nhà kinh doanh có tạo ra những sản phẩm an toàn và
đáng tin cậy không ? Họ có mô tả đúng sản phẩm của họ trong các chương trình
quảng cáo và trên bao bì không ? Việc cạnh tranh có tạo nên những cơ sở để lựa
chọn đúng sản phẩm cần mua hay không ? v.v
Như vậy, hoạt động marketing ảnh hưởng đến nhiều người theo nhiều cách
khác nhau nên khó tránh khỏi việc gây ra các mâu thuẫn. Nhiều người rất ghét hoạt
động marketing hiện đại, quy cho nó là phá hoại môi sinh, tấn công công chúng
bằng những l
ối quảng cáo ngu ngốc, gây ra những mong muốn không cần thiết vv
Trong khi đó những người khác lại bảo vệ mạnh mẽ cho hoạt động marketing, cho
rằng nó tạo ra những cơ hội để hạ thấp chi phí, gợi ý và hướng dẫn tiêu dùng, thúc
đẩy các nỗ lực cá nhân theo hướng sáng tạo hơn, tạo ra nhiều cơ hội để lựa chọn sản
phẩm thích hợp.
Do đó, chúng ta cần thống nhất các mụ
c tiêu của hệ thống marketing để có thể
hiểu rõ hơn những lợi ích mà nó đem lại, trước khi đi vào tìm hiểu các nội dung chủ
yếu của nó.
a. Tối đa hóa mức độ tiêu dùng (Maximize Consumption)
Việc xác lập mục tiêu này của marketing dựa trên một giả định là khi con
người càng mua sắm và tiêu dùng nhiều hơn thì họ càng cảm thẩy hạnh phúc hơn.
Những người làm marketing cho rằng marketing tạo điều kiện dễ dàng và kích thích
tiêu dùng tối đa, nhờ đó sẽ thúc đẩy sản xuất, tạo ra nhiều công ăn việc làm và đem
lại sự thịnh vượng tối đa. Theo quan điểm này thì “ càng nhiều càng tốt ” (more is
better ). Tuy nhiên nhiều người tỏ ra nghi ngờ luận điểm tiêu dùng càng tăng có
nghĩa là con người càng hạnh phúc hơn.
b. Tối đa hóa sự thỏa mãn của người tiêu dùng (Maximize Consumer
Satisfaction)
Theo quan điểm marketing, doanh nghiệp chỉ có thể thành đạt các mục tiêu
kinh doanh của mình dựa trên những nỗ lực nhằm gia tăng sự thỏa mãn của khách
hàng. Nhưng trên thực tế,việc gia tăng sự thỏa mãn của khác hàng luôn gặp phải
những trở ngại khó vượt qua do bị chi phối bởi nhiều yếu tố tác động trái chiều
nhau. Với nguồn lực giới hạn, mỗi doanh nghiệp trong quá trình kinh doanh phải cố
gắng sử dụng hợp lý để đáp ứng yêu cầu của các nhóm lợi ích khác nhau và việc gia
tăng sự thỏa mãn của nhóm người này có thể làm phương hại đến lợi ích của nhóm
người khác. Ngoài ra, việc gia tăng lợi ích của người tiêu dùng đòi hỏi doanh


nghiệp phải bỏ thêm chi phí trên cơ sở nâng cao hiệu quả sử dụng các nguồn lực,
điều mà không phải bao giờ cũng có thể thực hiện được.
c. Tối đa hóa sự lựa chọn của người tiêu dùng (Maximize Choice)
Mục tiêu này được đưa ra nhằm gia tăng sự đa dạng của sản phẩm và khả năng
lựa chọn của người mua với hàm ý rằng người tiêu dùng có nhiều khả năng hơn để
lựa chọn, do đó họ có thể tìm mua đúng loại hàng nào thỏa mãn được ước muốn của
họ, làm cho họ cảm thấy hài lòng nhất. Tuy nhiên, ở đây vẫn có vấn đề là giá thành
của món hàng có th
ể tăng lên, phải mất nhiều thời gian hơn để khảo sát, đánh giá
các loại sản phẩm cạnh tranh trước khi đi đến một quyết định mua. Và có nhất thiết
số loại sản phẩm nhiều hơn sẽ làm tăng khả năng lựa chọn thực tế không? Một số
người cho rằng hiện nay trên thị trường, mỗi loại hàng hóa có quá nhiều nhãn hiệu,
song giữa chúng lạ
i có quá ít sự khác biệt. Thêm vào đó khi người ta có quá nhiều
thứ để lựa chọn thì việc lựa chọn sẽ trở nên khó khăn hơn. Vì thế, công việc của
người làm marketing là biết xác định các loại sản phẩm (product lines) có cấu trúc
hợp lý và khéo léo kết hợp chúng trong một danh mục sản phẩm (product mix)
nhằm tạo cơ hội cho khách hàng có thể chọn mua đúng những gì họ mong muốn để
thỏa mãn nhu cầu.
d. Tối đa hóa chất lượng cuộc sống (Maximize Life Quality)
Nhiều người cho rằng, các vấn đề marketing sẽ được giải quyết một cách toàn
diện và triệt để hơn nếu người làm marketing đứng trên quan điểm marketing xã hội
và hệ thống marketing lấy việc nâng cao chất lượng cuộc sống làm mục tiêu cơ bản
cho hoạt động của mình. Tuy nhiên, chất lượng cuộc sống là một tiêu chuẩn khó đo
lường, bị chi phối bởi số lượng, chất l
ượng, sự sẳn có và giá cả sản phẩm cũng như
chất lượng của khung cảnh văn hóa và môi trường tự nhiên trong đó người ta tiêu
dùng sản phẩm.
Khi hoạch định chiến lược marketing, các mục tiêu này sẽ được thể hiện thành
các mục tiêu cụ thể hơn : tăng doanh số bán, đa dạng hóa sản phẩm, dẫn đầu chất
lượng sản phẩm, tăng thị phần vv

4.Công việc của người quản trị marketing

Người quản trị trong chức năng marketing thực hiện các hoạt động chủ yếu và ra
các quyết định cơ bản sau :
a.Trong chức năng hoạch định:
- Lập kế hoạch nghiên cứu marketing.
- Quyết định lựa chọn thị trường mục tiêu cho doanh nghiệp.
- Hoạch định chiến lược marketing.
- Quyết định danh mục sản phẩm.
- Lập các chương trình phát triển sản phẩm.
- Xây dựng các chính sách định giá.
- Lập các chương trình quảng cáo và khuyến mãi.
- Quyết định về tổ chức kênh phân phối.
- Kế hoạch huấn luyện và đào tạo nhân viên marketing.
b. Trong chức năng tổ chức:


- Tổ chức thực hiện các chương trình nghiên cứu marketing.
- Quyết định về cơ cấu tổ chức của bộ phận marketing (tổ chức theo chừc
năng hay sản phẩm, theo khu vực địa lý hay cấu trúc ma trận ).
- Phân công trách nhiệm cho mỗi bộ phận hoạt động.
- Tổ chức mạng lưới các trung gian bán hàng và quyết định về các địa điểm bán.
- Thiết lập các quan hệ với chính quyền , các cơ
quan truyền thông và công chúng.
-Tuyển dụng, huấn luyện và đào tạo nhân viên marketing.
- Tổ chức mạng lưới kho và hệ thống vận chuyển.
- Tổ chức các hội nghị khách hàng, điều hành việc tham gia hội chợ, triển lãm.
- Quyết định về thay đổi giá, cải tiến sản phẩm, tổ chức hoạt động khuyến mãi.
c. Trong chức năng lãnh đạo:
- Thương lượng đàm phán với các lực lượng liên quan (công chúng, các cơ
quan truyền thông).
- Kích thích và động viên nhân viên bán hàng.
- Kích thích và động viên các trung gian bán hàng.
d. Trong chức năng kiểm tra:
- Kiểm tra ngân sách marketing.
- So sánh chi phí với ngân sách.
- Đánh giá hiệu quả quảng cáo, khuyến mãi.
- Kiểm tra sự thay đổi giá và điều chỉnh giá .
- Kiểm soát hệ thống phân phối, bán hàng.
III. TIẾN TRÌNH QUẢN TRỊ MARKETING

Theo J. Mc Cathy, quản trị marketing có ba nội dung chủ yếu là:
- Hoạch định chiến lược marketing.
- Thực hiện chiến lược marketing
- Kiểm tra chiến lược và các hoạt động marketing.
Các nội dung này được thực hiện theo một tiến trình liên tục và có quan hệ với
nhau một cách chặt chẽ. Chức năng hoạch định chiến lược marketing được tiến
hành dựa trên cơ sở chiến lược chung của doanh nghiệp, nhằm vạ
ch ra đường lối
mục tiêu chiến lược, kế hoạch marketing cụ thể của doanh nghiệp, trên cơ sở đó mà
tiến hành chức năng thực hiện chiến lược marketing. Việc thực hiện chiến lược
marketing có nhiệm vụ triển khai kế hoạch chiến lược marketing vào hoạt động
thực tiễn. Chức năng kiểm tra marketing có vai trò xác định những sai lệch giữa kế
hoạch và thực hiệ
n, tìm ra nguyên nhân và thiết kế các giải pháp nhằm khắc phục
các sai lệch, tiến hành những điều chỉnh cần thiết, giúp cho việc thực hiện chiến
lược marketing hiệu quả hơn.

Phân tích các cơ hội thị trường
(Anlyzing Market Opportunities)

Xem chi tiết: Tổng quan về marketting